Akoestische lekdetectie: zo horen wij waar het lek zit

Bij akoestische lekdetectie luisteren we letterlijk naar uw leidingnet. Een lek onder druk produceert een karakteristiek geluid - een sissen, ruisen of fluiten - dat ontstaat door het ontsnappen van water onder druk door een kleine opening. Met het blote oor is dit geluid vrijwel nooit hoorbaar omdat het door vloeren, wanden of grond wordt gedempt. Met professionele grondmicrofoons, contactmicrofoons en correlatoren brengen we deze geluiden wél in kaart.

Hoe werkt het in de praktijk? We beginnen altijd met een korte rondgang door de woning: waar zijn de zichtbare aansluitingen, waar lopen de leidingen ongeveer, en waar vermoedt u zelf de oorzaak? Vervolgens zetten we onze contactmicrofoon op afsluiters, kranen, radiatoren en zichtbare leidingdelen. Het signaal wordt versterkt en via een koptelefoon of digitaal display zichtbaar gemaakt. Hoe dichter we bij het lek komen, hoe sterker en kenmerkender het signaal wordt.

Voor leidingen onder de vloer of in de tuin gebruiken we een grondmicrofoon - een gevoelige sensor die het geluid van de lekkage door vloer, beton of grond heen oppikt. We werken systematisch een raster af, vaak om de 30 tot 50 cm, en vergelijken de signalen om de exacte locatie te bepalen. Met deze techniek halen we doorgaans een nauwkeurigheid van 10 tot 30 centimeter.

Bij langere leidingstukken (denk aan een aansluitleiding van de meterkast naar de woning, of een hoofdleiding in de tuin) zetten we een correlator in. Dit apparaat plaatst twee sensoren op verschillende punten van de leiding en berekent uit het tijdsverschil waarmee het lekgeluid de twee sensoren bereikt, exact waar het lek zich bevindt. Dat klinkt als sciencefiction maar is een beproefde, decennia-oude technologie die in de drinkwatersector standaard wordt gebruikt.

Akoestische detectie is bij uitstek geschikt voor: metalen waterleidingen onder vloeren, hoofdwaterleidingen in de tuin, drukleidingen in muren en plafonds, en cv-leidingen onder druk. Voor kunststof leidingen (zoals PE of PVC) is de techniek minder geschikt omdat het materiaal de geluidsoverdracht dempt - daar combineren we vaak met tracergas of thermografie.

De meest voorkomende oorzaken van een akoestisch detecteerbare lekkage zijn: corrosie van koperen leidingen, vorstschade na een strenge winter, mechanische beschadiging door bouwwerkzaamheden en materiaalmoeheid bij oudere installaties. In al deze gevallen bepalen we niet alleen de plek, maar geven we ook een inschatting van de oorzaak.

Het grote voordeel van akoestische detectie: er hoeft helemaal niets opengebroken te worden om de lekkage te vinden. Pas als de exacte plek bekend is, kan een loodgieter heel gericht herstellen - vaak met slechts één klein gat van 20 bij 20 centimeter in plaats van een hele vloer of muur openbreken. Dat scheelt enorm veel rommel, herstelkosten en bouwoverlast.

Een typisch onderzoek duurt 1 tot 2 uur, afhankelijk van de complexiteit en grootte van de woning. Aan het einde leveren we een rapportage met de exacte locatie van het lek, foto's van de meetpunten, en een advies voor de hersteller. Deze rapportage is direct geschikt voor de verzekeraar.